در لحظاتی که دست ناپاک دشمن به قصد تعرض به حریم این مرز و بوم دراز شده، جبهه حق با تمسک به حبلالله آماده خلق حماسهای ماندگار است. طبق رهنمود حکیمانه رهبر فرزانه انقلاب، امروز سلاح برّان مؤمنان، تلاوت سوره مبارکه «فتح» برای گشایشهای آسمانی، زمزمه «دعای توسل» برای جلب شفاعت معصومین(ع) و قرائت «دعای چهاردهم صحیفه سجادیه» برای تظلمخواهی به درگاه ایزد منان است. یقین داریم این پیوند قرآن و عترت، صاعقهای ویرانگر بر پیکره پوشالی متجاوزان فرود آورده و ریشه ظلم را از بن خواهد کند. با اتکا به نصرت الهی، نابودی دشمنان، حتمی و پیروزی جبهه مقاومت نزدیک است؛ چرا که قدرت خدا فراتر از هر جنگافزاری است.
آنچه در ادامه میخوانید، واکاوی مفاهیم راهبردی دعای چهاردهم صحیفه سجادیه در کلام حجتالاسلام دکتر احمد غلامعلی، عضو هیئت علمی دانشگاه قرآن و حدیث است که راه و رسم تظلمخواهی مؤمنانه را ترسیم میکند.
شناخت خدای مقتدر؛ تنها پناه و یاور مظلومان
دعای چهاردهم صحیفه سجادیه دعایی است که وقتی به امام سجاد(ع) ظلم میشد یا ظالمی را میدیدند، این دعا را میخواندند. در وضعیتی که ظلمهای عجیبی در جهان اسلام انجام میشود، براساس توصیهای که حضرت آقا فرمودهاند، ما باید با این دعا انس داشته باشیم. این دعا به ما یاد میدهد حرکت اسلام یک حرکت عدالتمحور است و هرگونه ظلم را، کم یا زیاد، از هر کسی باشد، نفی میکند. همچنین، ما انسانها را تربیت میکند که ای آدم! وقتی ظلم را دیدی، با زبان، با دل و با دست خودت هر حرکتی که میتوانی انجام بده تا واقعاً ضدظلم باشی. این دعا به ما یاد میدهد چگونه در چنین موقعیتی خدا را بخوانیم و یک حرکت توحیدی زیبا داشته باشیم. انشاءالله با اجابت این دعایی که میخوانیم، بساط ظلم از سرزمینهای اسلامی زودتر دور شود.
در این دعا، ابتدا وصف خداوند آمده است. میگوید خدایا! تو از همه چیز آگاهی؛ تو داری میبینی چه کسانی ستم میکشند و ستمدیدگان را میبینی. همچنین میفرماید تو نیاز به شاهد نداری: «یا مَن لا یَحتاجُ فی قَصَصهم اعلی شَهادات الشاهدین»؛ پس خدایا! تو، هم اخبار ستمکشیدگان را میدانی و هم نیازی به شاهد نداری. خدایا! ما تو را چگونه میشناسیم؟ اینکه تو همیشه طرفدار مظلوم هستی و یاری تو به مظلومان نزدیک است: «یا مَن قَرُبَت نُصرَتُهُ منَ المَظلومین». هرگز در ذهن ما نمیآید که تو یاور ظالمان باشی: «یا مَن بَعُدَ عَونُهُ عَن الظالمین». اینها شناخت ما از خداست. بنابراین، مرحله اول این دعا شناخت ما از خداست.
قدرت الهی؛ درهم کوبنده غرور ظالمان
پس از آن میخواهیم بدانیم وضعیت فعلی ما چگونه است؛ لذا در فقرات بعدی میخوانیم: «قَد عَلمتَ یا الهی ما نالَنی من فُلان بن فُلانٍ مما حَظَرتَ وَ انتَهَکَهُ معنی مما حَجَزتَ عَلَیه بَطَراً فی نعمَتکَ عندَهُ وَ اغتراراً بنَکیرکَ عَلَیه»؛ خدایا! این دشمنان برای چه این کارها را میکنند و با چه وسیلهای این کارها را انجام میدهند؛ خدایا! به اینها عقل دادی که از آن برای انسانیت و بشریت استفاده کنند اما با همین نعمت عقل، علیه مظلومان کار میکنند و با همین نعمتهای تو، به دیگران ظلم میکنند؛ اینها با هشدارهای تو عقبنشینی نمیکنند، بلکه اتفاقاً دارند مغرور میشوند. خداوندا! وضعیت کنونی ما این است که از کسانی ستم میبینیم که با استفاده از نعمتهای تو این ستمها را انجام میدهند.
پس از آن، هفت صلوات و تقریباً بیشتر از ۲۰ درخواست در این دعا آمده که هر کدام از این درخواستها برای ما زیباست. در این دعا، به خدا میگوییم تو قدرت داری، پس با آن قدرت خودت انتقام ما را از ظالمان بگیر. این شدت، تیزی و خباثت ظالمان را تو میتوانی کم کنی، تو قدرتش را داری، ما قدرتش را نداریم. این توحیدی که میگویم، اینجا نمایان است. «وَ افلُل حَدهُ عَنی بقُدرَتک»؛ تو با قدرت خودت اینها را تضعیف کن. «وَ اجعَل لَهُ شُغلًا فیما یَلیه»؛ خدایا! آنها را به یک کار دیگری مشغول کن. مجوز ظلم را به آنها نده، راه ظلم را برای آنها آسان نکن و برای آنها مانع به وجود بیاور. «اَحسن عَلَیه عَونی»؛ فکر ما و یاری ما را نیکو گردان، کاری کن که انتقامهای ما دقیقاً به هدف بخورد. خدایا! ما یاری تو را میخواهیم؛ ما اقدام میکنیم، اما تو باید اینها را به هدف برسانی.
منتقم رحیم؛ تفاوت جبهه حق با وحشیگری باطل
در عبارت بعدی میگوید خدایا! طوری نشود که ما مغرور شویم. ما آدمیم؛ ما نمیخواهیم مثل وحشیهای آمریکا و اسرائیل باشیم؛ کاری کن که ما مثل آنها نباشیم: «وَ اعصمنی من مثل اَفعاله وَ لاتَجعَلنی فی مثل حَاله»؛ خدایا! من اصلاً نمیخواهم مثل این وحشیها باشم؛ ممانعت کن تا من کارهایی مثل آنها انجام ندهم. نکند اگر به ما ستم میشود، ما هم بخواهیم ستم کنیم. این ادب دعا را نشان میدهد که وقتی به امام سجاد(ع) ظلم میشود، میگوید اصلاً در ذهن من نمیآید مثل آنها عمل کنم.
خدایا! ما یک پیروزی شفابخش میخواهیم. یک پیروزی شفابخش چگونه است؟ ما الان واقعاً غضبناک و ناراحتیم، بغض گلوی ما را گرفته و غضب سراسر وجود ما را فراگرفته است. این غضب و خشم ما چگونه شفا پیدا میکند؟ با پیروزی ما بر آنها. پس خدایا! ما را بر این دشمنان پیروز کن؛ اگر ما بر آنها پیروز شویم، در آن صورت است که این غیظ و خشم ما از شهادت سیدحسن نصرالله و شهید سنوار و دیگر مجاهدان، کمی آرام میشود: «تَکونُ من غَیظی به شفاء». واقعاً این غیظ ما نسبت به اینها آرام نمیشود، تا وقتی که پیروز شویم. خدایا! تو خودت ما را بر اینها پیروز کن. بعد میگوید خدایا! آنها خیلی به ما ظلم کردهاند، این بچههای حزبالله خیلی تحمل کردهاند؛ بابت این تحمل، اگر ما کاستیای هم داریم، تو عفو کن و رحمت خودت را بر همه ما بفرست. جوری شود که در عوض این ظلمها به جایی برسیم که سراسر وجودمان رحمت شود.
شکوای سبز به درگاه قادر؛ تمنای تغییر مقدر
پس از آن، درخواستهای دیگری هم در این دعا داریم. «اَللَهُم لا اَشکو اعلی اَحَدٍ سواک»؛ خدایا! ما اصلاً غیر از تو به کسی گلایه نداریم. اینها نعمتهای تو را ضایع کردهاند و انسانهایی را که ولی تو بودند به شهادت رساندند، دوستان تو را به شهادت رساندند. ما از تو گلایه داریم و به تو شکایت میکنیم. ما اصلاً غیر از تو به کسی دیگر شکایت نمیکنیم؛ از کسی کاری برنمیآید و به هیچ وجه از غیر تو یاری نمیجوییم: «وَ لا اَستَعینُ بحاکمٍ غَیرکَ حاشاک»؛ خدایا! ما، هم به تو گلایه میکنیم و هم از تو یاری میجوییم.
خدایا! بر محمد و آل او درود فرست و «صل دُعائی بالاعجابَة وَ اقرن شکایَتی بالتغییر»؛ گلایه من را با تغییر این شرایط و اوضاع همراه کن. اگر این دعاهای من را اجابت کنی، میبینم که این گلایه من به درگاه تو واقعاً مؤثر افتاده است. خدایا! نکند ما را ناامید کنی. ما را با ناامیدی از عدالتت امتحان نکن. ما نمیتوانیم این امتحانها را بگذرانیم؛ ما خیلی امتحان شدهایم، دیگر ما را با ناامیدی از عدالتت امتحان نکن. دشمن را با این امن قرار دادن، با این آرامشی که الان دارد، بر ما مغرور نکن.
بعد میفرماید خدایا! ما را به آنچه مقرر فرمودی موفق کن؛ به آنچه از ما گرفتی یا بخشیدی خشنودمان کن؛ ما را به بهترین راه، هدایت و به سالمترین کار وادار کن. اگر واقعاً قدرت و اختیار تو طوری است که انتقام را برای قیامت نگه داری، ما را هم یاری کن بتوانیم صبر داشته باشیم. صهیونیستها ۵۰هزار کودک، زن و مرد را کشتهاند؛ اصلاً مگر میشود در این دنیا از اینها انتقام گرفت؟ در برابر جنایت هولناک صهیونیستها و ریخته شدن خون هزاران بیگناه، ترازوی عدالت دنیا برای انتقامی درخور، کوچک و ناتوان است؛ لذا از پیشگاهت میخواهیم با تصویر کردن شکوه پاداش صابران و کیفر سخت ستمگران، بر جانهای بیقرارمان سکینه و آرامش فرود آوری تا در پرتو این طمأنینه، مسیر تدبیر و تفکر گشوده شود. ما به عنوان اهل توحید، با یقینی سرشار از امید، استجابت بندبند این استغاثه را تمنا میکنیم و ایمان داریم بهزودی دست قدرت الهی، برگی نو در تاریخ رقم خواهد زد و ثمره شیرین دعای امام سجاد(ع) را با پیروزی نهایی جبهه حق به چشم خواهیم دید، انشاءالله.
نظر شما